Skip to content
Lessons Primary 1 Hausa Language Karatu da Rubutu

Ginin Gaɓar Kalma a Hausa for Primary 1

Young learners study ginin gaɓar kalma a hausa through ilimi 1. yaddaakegina gaɓar kalma. Clear explanations and age-appropriate practice help them understand the main ideas and use the learning confidently in everyday situations.

Ginin Gaɓar Kalma a Hausa for Primary 1
Study comfort0% read
Curriculum at a glance Your lesson roadmap Class, subject, theme and the learning goal for this lesson.
Class Primary 1
Subject Hausa Language
Theme Karatu da Rubutu
Topic Ginin Gaɓa
Curriculum September 2025
Sequence 6
Learning outcome

Tantance haruffa da sautukansu da karanta su.

Focal competence

Manufar wannan batu ita ce koyar da masu koyo karanta haruffan Hausa domin su fara iya karatu

ARTICLE CONTENTSOn this page 8 sections

Ginin Gaɓar Kalma a Hausa

Performance Objectives

By the end of the lesson, students should be able to:

  1. haɗa gaɓar kalma;
  2. tantance gaɓar kalma;
  3. rubuta gaɓar kalma;
  4. karanta gaɓar kalma.

Menene Gaɓar Kalma?

Gaɓar kalma wani ɓangare ne na kalma da ake furtawa sau ɗaya. Kowane gaɓa yana da sauti guda ɗaya mai buɗewa.

A Hausa, gaɓar kalma mafi sauƙi tana farawa da baƙi sannan sai wasali. Misali, a cikin kalmar “mama”, akwai gaɓoɓi biyu: “ma” da “ma”. Kowane “ma” ana furta shi sau ɗaya.

Haruffan Hausa

Kafin mu gina gaɓar kalma, yana da muhimmanci mu san haruffan Hausa. Haruffan Hausa sun kasu kashi biyu:

  1. Baƙaƙe: Waɗannan su ne haruffa kamar B, C, D, F, G, H, J, K, L, M, N, P, R, S, T, W, Y, Z.
  2. Wasula: Waɗannan su ne haruffa A, E, I, O, U.

Gaɓar kalma tana samuwa ne lokacin da baƙi ya haɗu da wasali.

Yadda Ake Gina Gaɓar Kalma

Ana gina gaɓar kalma ta hanyar haɗa baƙi da wasali. Wannan yana samar da sauti guda ɗaya.

Misalan yadda ake haɗa baƙaƙe da wasula don samar da gaɓoɓi sun haɗa da:

  1. B + A = Ba
  2. K + A = Ka
  3. M + A = Ma
  4. R + A = Ra
  5. S + A = Sa
  6. T + A = Ta
  7. W + A = Wa
  8. Y + A = Ya
  9. Z + A = Za

Haka kuma ana iya haɗa baƙaƙe da sauran wasula kamar E, I, O, U.

Diagram showing how Hausa consonants and vowels combine to form syllables. Examples include B + A = Ba, K + A = Ka, M + A = Ma.
Yadda ake haɗa baƙi da wasali don gina gaɓar kalma.

Wasu misalan gaɓoɓi da aka gina da wasula daban-daban sun haɗa da:

  1. B + E = Be
  2. K + E = Ke
  3. M + E = Me
  4. B + I = Bi
  5. K + I = Ki
  6. M + I = Mi
  7. B + O = Bo
  8. K + O = Ko
  9. M + O = Mo
  10. B + U = Bu
  11. K + U = Ku
  12. M + U = Mu

Tantance Gaɓar Kalma

Tantance gaɓar kalma yana nufin gane ɓangarorin kalma da ake furtawa sau ɗaya. Yana da mahimmanci a iya raba kalma zuwa gaɓoɓinta.

Misalan kalmomi da gaɓoɓinsu sun haɗa da:

  1. Kalmar “mama” tana da gaɓoɓi biyu: ma–ma.
  2. Kalmar “baba” tana da gaɓoɓi biyu: ba–ba.
  3. Kalmar “kaka” tana da gaɓoɓi biyu: ka–ka.
  4. Kalmar “ruwa” tana da gaɓoɓi biyu: ru–wa.
  5. Kalmar “kifi” tana da gaɓoɓi biyu: ki–fi.

Lokacin da aka furta kalma, ana iya jin yadda take rabuwa zuwa gaɓoɓi daban-daban.

Karanta Gaɓar Kalma

Karanta gaɓar kalma yana nufin furta sauti na gaɓar kalma daidai. Yana da mahimmanci a yi ta maimaitawa don ƙwarewa.

Ga wasu gaɓoɓi da za a karanta:

  1. Ba, Be, Bi, Bo, Bu
  2. Da, De, Di, Do, Du
  3. Fa, Fe, Fi, Fo, Fu
  4. Ga, Ge, Gi, Go, Gu
  5. Ha, He, Hi, Ho, Hu
  6. Ja, Je, Ji, Jo, Ju
  7. Ka, Ke, Ki, Ko, Ku
  8. La, Le, Li, Lo, Lu
  9. Ma, Me, Mi, Mo, Mu
  10. Na, Ne, Ni, No, Nu
  11. Ra, Re, Ri, Ro, Ru
  12. Sa, Se, Si, So, Su
  13. Ta, Te, Ti, To, Tu
  14. Wa, We, Wi, Wo, Wu
  15. Ya, Ye, Yi, Yo, Yu
  16. Za, Ze, Zi, Zo, Zu

Yin amfani da katunan nuni ko jadawalin gaɓoɓi yana taimakawa wajen ganewa da karanta gaɓoɓi da sauri.

Rubuta Gaɓar Kalma

Rubuta gaɓar kalma yana nufin iya rubuta baƙi da wasali tare don samar da gaɓa. Wannan yana taimakawa wajen gina kalmomi da rubutu gaba ɗaya.

Don rubuta gaɓar kalma, ana bin matakai masu sauƙi:

  1. Fara da rubuta baƙi.
  2. Sannan a rubuta wasalin da yake biye da shi.

Misali, don rubuta gaɓar kalma “ka”:

  1. Rubuta baƙi K.
  2. Sannan a rubuta wasali a a gefensa.
  3. Za a samu Ka.

A yi amfani da littafin rubutu da fensir don yin aikin rubutu. Ana iya rubuta gaɓoɓi daban-daban kamar “ma”, “ba”, “ta”, “sa” da sauransu.

Step-by-step illustration of writing the Hausa syllable 'Ka'. First, the letter K is written, then the letter a is added next to it.
Matakan rubuta gaɓar kalma ‘Ka’.
Hausa Language PRACTICE

Ready to test what you learned?

Check your understanding of Ginin Gaɓar Kalma a Hausa for Primary 1 with a quick, focused quiz and instant feedback.

20 questions · Instant results · Retake anytime
Quick practice
KEEP YOUR MOMENTUMNext in Hausa Language
07of 23
Karatu da Rubutu

Ginin Kalma

Keep the idea fresh by moving forward while it is still active in your mind.

Help another learner

Share this lesson

Know someone studying this topic? Send them this lesson so they can learn and practise too.

Community

0 comments

Open the discussion when you need it. Comments stay collapsed until requested so the initial article remains light.

Share with